Ważniejsze zmiany i nowości w interaktywnym atlasie gminy Mieroszów

15 września 2026 – otwory wiertnicze i obiekty hydrogeologiczne

• dwie nowe warstwa w kategorii Geologia z danymi zaczerpniętymi z Państwowego Instytutu Geologicznego (PIG-PIB):
  • Otwory wiertnicze CBDG – lokalizacja otworów wiertniczych zgromadzonych w Centralnej Bazie Danych Geologicznych (CBDG). W gminie Mieroszów jest ich ponad 40, wykonanych głównie w latach 50. i 60. XX w. w celach badawczych i złożowych (poszukiwanie węgla kamiennego i zasobów wód podziemnych). Kliknięcie w punkt otwiera dymek z podstawowymi danymi: głębokość otworu, stratygrafia na dnie (czyli zazwyczaj okres geologiczny), cel i rok wiercenia oraz inne. Głębokości otworów są rozmaite: od kilku metrów do ponad dwóch kilometrów. Trzy otwory przekraczają głębokość 1000 metrów,
  • Obiekty hydrogeologiczne CBDH – ujęcia wód podziemnych i obiekty hydrogeologiczne z Centralnego Banku Danych Hydrogeologicznych (CBDH). Warstwa obejmuje pięć typów obiektów, oznaczonych różnymi kolorami: otwory eksploatacyjne (najczęściej studnie), otwory badawcze, piezometry (do badania zmienności poziomu wód podziemnych), studnie drenażowe i źródła. Kliknięcie w punkt pokazuje typ, przeznaczenie (np. Eksploatacja oznacza pobór wody do celów bytowych lub przemysłowych), głębokość otworu i inne.

Łączna liczba warstw: 59 (w tym jedna testowa).

25 sierpnia 2026 – płynne porównywanie warstw

• nowa funkcja: porównywanie warstw – przycisk z ikoną podzielonego prostokąta (lewa strona ekranu, pod przyciskami +/-) uruchamia widżet porównania. Po wybraniu z listy dwóch warstw (lewej i prawej) i naciśnięciu przycisku Porównaj ekran zostaje podzielony pionową linią – po lewej stronie widać jedną warstwę, po prawej drugą. Linię można przesuwać myszką (na komputerze) lub palcem (na telefonie i tablecie). Można zmieniać powiększenie mapy i przesuwać ją. W tym czasie normalnie działają np. granice miejscowości czy dodatkowe nazwy geograficzne (PRNG). Funkcja szczególnie przydatna do porównywania map historycznych z aktualnym stanem terenu,
• wybór warstw do porównania jest celowo ograniczony, by nie wprowadzać bałaganu i nie rozciągać listy do kilkudziesięciu pozycji. Można wybierać spośród większości map archiwalnych, ortofotomapy, NMT, NPMT, mapę koron drzew, geomorfologię i mapy geologiczne (polską i niemiecką).
• drobne zmiany interfejsu:
  • poziom powiększenia (zoom) jest teraz widoczny jako kwadratowe pole z wartością liczbową pod przyciskami +/-, w stylu spójnym z pozostałymi elementami panelu sterowania,
  • przyciski i oraz ? (informacja o atlasie i przewodnik) zostały przeniesione w dolny prawy narożnik ekranu — przestrzeń nad listą warstw była już mocno zatłoczona, a informacja i przewodnik są rzadziej używane.

23 sierpnia 2026 – plan parku w Sokołowsku (1983), permalinki, wyświetlanie plików GPX, reset mapy i zmiana architektury (wersja 2.0)

• nowa warstwa w kategorii Mapy historyczne: Plan parku zdrojowego w Sokołowsku (1983) – kalka techniczna – wcześniejsza o sześć lat wersja planu z 1989 r., również dostępnego w atlasie. Ze względu na niewielki obszar planu warstwa jest dostępna dopiero od zoom 16. Do planu dołączono skan oryginalnej legendy (przycisk L) – ze względu na mnogość symboli legenda pojawia się w okienku, a kliknięcie na obraz otwiera go w pełnym rozmiarze w nowej karcie. Podobnie jak w przypadku planu z 1989 r., warstwie towarzyszą archiwalne zdjęcia z inwentaryzacji parku, ukryte pod symbolem aparatu fotograficznego,

• wprowadzenie tzw. permalinku – adres w pasku przeglądarki zawiera aktualny poziom powiększenia (zoom), środek widoku i zestaw włączonych warstw. Można skopiować adres i wysłać go (e-mailem, w komunikatorze, w poście na Facebooku) – kliknięcie linku otworzy atlas w tym punkcie i z tymi warstwami, które widziała osoba kopiująca link. To bardzo upraszcza dzielenie się widokiem mapy w konkretnym miejscu i z wybraną kompozycją warstw. Przykładowe permalinki:

  • https://mapa.kowalowa.eu/#12/50.68810/16.18498/w=1,48,51 (widok początkowy – domyślny przy pierwszym uruchomieniu atlasu),
  • https://mapa.kowalowa.eu/#17/50.68338/16.23149/w=1,25,52 (plan parku zdrojowego w Sokołowsku z 1989 r. w wersji kalka techniczna, nałożony na podkład Mapy.com, z granicami miejscowości),
  • https://mapa.kowalowa.eu/#16/50.68282/16.21506/w=16,23,51 (mapa z 1778 r., wyśrodkowana w Kowalowej na pruskim obozie warownym z czasów tzw. wojny kartoflanej, na podkładzie OSM Carto, z warstwicami),

• nowa funkcja: wczytywanie własnego pliku GPX – zapisanej w terenie trasy GPS albo trasy zaplanowanej w dowolnym programie i wyeksportowanej do formatu GPX (Mapy.com, Garmin, OsmAnd itd.). Przycisk GPX obok profilu terenu pozwala znaleźć własny plik, a na komputerze można go po prostu przeciągnąć myszką wprost na mapę. Trasa rysowana jest niebieską linią; kliknięcie w nią pokazuje długość i sumę podejść (gdy plik zawiera wysokości). Można wyświetlać tylko jedną trasę w jednym momencie – wczytanie kolejnego pliku zastępuje poprzedni,

• przycisk powrotu do widoku startowego (ikona zawiniętej strzałki ↺) to natychmiastowe porządki – reset do widoku domyślnego (tylko mapa podstawowa, NMT i granice miejscowości), zwinięcie wszystkich kategorii i zamknięcie panelu,

• kod źródłowy atlasu został przepisany i podzielony na mniejsze pliki (tzw. refaktoryzacja). Ta czysto techniczna zmiana nie jest widoczna dla użytkownika, ale przyspiesza działanie mapy oraz pozwala na łatwiejsze utrzymanie atlasu i szybsze wdrażanie nowych funkcji i poprawek.

Łączna liczba warstw: 56.

21 sierpnia 2026 – archiwalne zdjęcia z 1989 r. z inwentaryzacji parku zdrojowego w Sokołowsku

• do warstw Plan parku zdrojowego w Sokołowsku (kalka techniczna i wyostrzony) dołączyły zdjęcia archiwalne, udostępnione przez Narodowy Instytut Dziedzictwa (Oddział Terenowy we Wrocławiu). Po włączeniu którejkolwiek z tych warstw na mapie pojawiają się symbole aparatu fotograficznego. Kliknięcie otwiera zdjęcie z opisem miejsca, które przedstawia, i miniaturką. Kliknięcie na miniaturce otwiera pełnowymiarowe zdjęcie w nowej karcie przeglądarki.

To pierwsza taka warstwa w atlasie, ale nie ostatnia :)

19 sierpnia 2026 – sieci uzbrojenia terenu

• nowa warstwa w kategorii Narzędzia: Uzbrojenie terenu (GESUT). Geodezyjna Ewidencja Sieci Uzbrojenia Terenu, w skrócie GESUT, to wodociągi, kanalizacja, gaz, energetyka, telekomunikacja i inne instalacje, czyli rury, przewody i urządzenia w ziemi i nad nią. Dane pochodzą ze Starostwa Powiatowego w Wałbrzychu. Warstwa ma legendę z kolorami poszczególnych rodzajów sieci, a po dostatecznym przybliżeniu (minimalny poziom zoom 20) widać też opisy poszczególnych odcinków i urządzeń.

Łączna liczba warstw: 55.

10 sierpnia 2026 – kopalnia melafiru Rybnica Leśna

• w kategorii Geologia pojawiły się trzy nowe warstwy, dotyczące złoża melafiru w Rybnicy Leśnej: Aktualny obszar wydobycia (obszar górniczy), Zasięg złoża i Teren górniczy – to trzy odrębne pojęcia prawne z ustawy Prawo geologiczne i górnicze:

  • obszar górniczy to przestrzeń, w której przedsiębiorca ma prawo prowadzić eksploatację zgodnie z koncesją,
  • zasięg złoża to stwierdzona na podstawie badań geologicznych obecność kopaliny,
  • teren górniczy to przestrzeń objęta przewidywanymi szkodliwymi wpływami robót górniczych.

Kliknięcie w dowolny z trzech obszarów otwiera dymek ze szczegółami. Dane pochodzą z Systemu Gospodarki i Ochrony Bogactw Mineralnych Polski (MIDAS), prowadzonego przez Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy (PIG-PIB).

Łączna liczba warstw: 54.

7 sierpnia 2026 – plan parku zdrojowego w Sokołowsku

• w kategorii Mapy historyczne, obok istniejącego już planu Sokołowska z 1887 r., pojawił się plan parku zdrojowego w Sokołowsku z 1989 r. – inwentaryzacja zieleni i założenia parkowego za dawnym sanatorium dr. Hermanna Brehmera, wykonana przez zespół BIPROZET (Pracownia Rolna we Wrocławiu). Oryginał przechowywany jest w Narodowym Instytucie Dziedzictwa (Oddział Terenowy we Wrocławiu). Warstwa dostępna w dwóch wariantach obróbki tego samego skanu – kalka techniczna (bliżej oryginału) i wyostrzony (z oryginalnym tłem).

Łączna liczba warstw: 51.

5 sierpnia 2026 – nowa/stara mapa topograficzna i porządki

• w kategorii Mapy historyczne pojawiła się nowa warstwa Mapa topograficzna (układ 1965) z efektem 3D. To ciekawa i rzadko spotykana polska dwubarwna mapa z dodanym przeze mnie delikatnym cieniowaniem (rzeźbą terenu),
• dwie oddzielne warstwy z pomnikami przyrody (punktowymi i powierzchniowymi) zostały połączone w jedną o prostej nazwie Pomniki przyrody.

Łączna liczba warstw: 49.

3 sierpnia 2026 – geologia, własność gruntów i infrastruktura turystyczna

• nowa kategoria warstw: Geologia – zawiera dwie mapy regionu w skali 1:25000: polską Szczegółową Mapę Geologiczną Sudetów (w skrócie SMGS); arkusze Mieroszów (1973 r.), Golińsk (1967 r.), Jedlina-Zdrój (1994 r.), Uniemyśl (1957 r.) i Lubawka (1981 r.) oraz jej pierwowzór – niemiecką Geologische Karte von Preußen (w skrócie GKP25); trzy arkusze wydane w 1910 r. na podkładzie Messtischblattu. Mapa polska pochodzi z zasobów Państwowego Instytutu Geologicznego, niemiecka – z Staats- und Universitätsbibliothek Göttingen (SUB Göttingen). Wszystkie arkusze zostały poddane procesowi georeferencji i dodatkowej obróbce,
• nowa warstwa w kategorii Granice i nazwy: Kategorie własności gruntów – pokazuje, do kogo należą poszczególne grunty/działki ewidencyjne: własność prywatna, Skarb Państwa, gminy itd. – łącznie 16 kategorii. Dane są dostarczane przez powiat wałbrzyski i pobierane z GUGiK (stan na 1 sierpnia 2026),
• nowa warstwa w kategorii Turystyka: Infrastruktura turystyczna – wiaty turystyczne i miejsca legalnego postoju pojazdów inne niż zwykłe parkingi,
• drobne poprawki interfejsu: tło mapy jest teraz czarne zamiast domyślnego szarego, gdy wszystkie warstwy (w tym podkład) są wyłączone, a nazwa rozwiniętej kategorii na liście warstw jest wyraźnie podświetlona, żeby łatwiej było ją odnaleźć i zwinąć.

Łączna liczba warstw: 49.

31 lipca 2026 – formy ochrony przyrody i siatki współrzędnych

• nowa kategoria warstw: Ochrona przyrody – do atlasu trafiły oficjalne dane z Centralnego Rejestru Form Ochrony Przyrody (CRFOP), prowadzonego przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska. Można zobaczyć granice Parku Krajobrazowego Sudetów Wałbrzyskich wraz z otuliną, obszaru chronionego krajobrazu (pasmo Zaworów), dwóch obszarów Natura 2000 oraz sprawdzić lokalizację kilkunastu pomników przyrody, w tym jednego nieformalnego – zarówno pojedynczych drzew i skał oznaczonych piktogramami, jak i jedynego w gminie Mieroszów pomnika powierzchniowego (osuwiska głazów na północnym stoku Kostrzyny),
• oddzielna warstwa Proponowane rezerwaty – granice trzech proponowanych przez RDOŚ rezerwatów przyrody w gminie Mieroszów wraz z otulinami. Jeden z nich (Osuwiska koło Grzmiącej) w zdecydowanej większości leży w sąsiedniej gminie Jedlina-Zdrój, ale jest pokazany w całości,
• kliknięcie w dowolny obiekt z listy form ochrony przyrody otwiera dymek ze szczegółami,
• nowa kategoria Narzędzia, a w niej dwie siatki współrzędnych – geograficzna (długość i szerokość) i kilometrowa; gdy któraś z siatek jest włączona, można odczytać współrzędne kursora.

Łączna liczba warstw: 45.

30 lipca 2026 – zmiana nazwy i ,,podręcznik użytkownika’’

Mapa przestała być po prostu ,,mapą’‘, a stała się atlasem. Doszedłem do wniosku, że serwis zawiera już tyle warstw i rozciąga się na tyle różnych dziedzin i aspektów, że określenie ,,atlas’’ jest uzasadnione :)

Na stronie kowalowa.eu opublikowałem długi i bogato ilustrowany zrzutami ekranu opis atlasu. To prezentacja wszystkich warstw i funkcji oraz instrukcja użytkowania w jednym. Opis będzie uzupełniany w miarę dodawania kolejnych warstw (link do tekstu).

29 lipca 2026 – profil terenu z podglądem pozycji

• nowe narzędzie: profil terenu – przycisk nad listą warstw (symbol łamanej linii) pozwala narysować na mapie dowolną trasę i obejrzeć profil wysokościowy wzdłuż linii: długość drogi, najniższy i najwyższy punkt, sumę podejść oraz nachylenie maksymalne i na poszczególnych odcinkach. Najechanie kursorem (lub palcem na telefonie) na wykres pokazuje odpowiadający mu punkt na trasie narysowanej na mapie.

Sposób użycia:

• pojedyncze kliknięcie dodaje punkt, podwójne kończy rysowanie i wyświetla profil,
• narysowaną linię można poprawiać, przeciągając dowolny jej punkt – wykres przelicza się na bieżąco,
• pomiar działa tylko w granicach gminy Mieroszów – kliknięcie czy przeciągnięcie punktu poza obszar objęty danymi powoduje wyświetlenie odpowiedniego komunikatu.

UWAGA: wskazania są orientacyjne i miejscami mogą być niedokładne, zwłaszcza na krótkich dystansach albo przy gwałtownej zmianie wysokości na bardzo krótkim odcinku.

28 lipca 2026 – zaawansowana analiza terenu i sieć rzeczna

• nowa warstwa w kategorii Rzeźba i pokrycie terenu: Geomorfologia to kompozycja czterech obrazów, wygenerowanych z danych lidarowych za pomocą różnych metod (nachylenie (slope), wielkoskalowa pozycja topograficzna (MSTP), ekspozycja horyzontu (openness) i widoczność nieba (SVF)). Uwydatnia formy rzeźby terenu w różnych skalach przestrzennych jednocześnie – od drobnych nierówności i niewielkich form po większe struktury typu doliny i grzbiety – poprzez łączenie informacji o nachyleniu stoków, wypukłości i wklęsłości terenu. Pozwala to rozpoznać m.in. pojedyncze skałki, skarpy, osuwiska, wąwozy i rozcięcia erozyjne, gołoborza, stożki napływowe oraz terasy rzeczne – często niewidoczne na klasycznych zdjęciach lotniczych, a nawet na standardowym NMT,
• nowa warstwa w kategorii Woda i atmosfera: Sieć rzeczna to wizualizacja sieci rzecznej gminy Mieroszów wygenerowana na podstawie NMT. Grubość linii pokazuje ,,ważność’’ (tzw. rząd) cieku – od krótkich małych strumyków po rzekę Ścinawkę – i jest celowo przesadzona. Warstwa ma charakter poglądowy i obejmuje również okresowe cieki lub suche doliny nieuwzględnione w oficjalnych rejestrach hydrograficznych. Inaczej mówiąc, większością zaznaczonych dolin woda normalnie nie płynie, ale są to potencjalne drogi jej spływu w czasie np. ulewnych lub długotrwałych opadów deszczu.

Łączna liczba warstw: 36.

27 lipca 2026 – mapy z efektem 3D

• nowe warstwy w kategorii Mapy historyczne: Messtischblatt z efektem 3D oraz mapa topograficzna z wczesnych lat 80. XX w. z efektem 3D,
• nowe warstwy w kategorii Rzeźba i pokrycie terenu: NMT z efektem oświetlenia RGB (tzw. multi hillshade) oraz symulacja mgły zalegającej w dolinach i obniżeniu Ścinawki.

Łączna liczba warstw: 34.

24 lipca 2026 – Bank Danych o Lasach

• nowa kategoria warstw: Lasy Państwowe (BDL) – dane z Banku Danych o Lasach (BDL), zawierająca podział lasu na oddziały i pododdziały, kategorie własności gruntów leśnych, okresowe zakazy wstępu do lasu oraz strefy zagrożenia pożarowego,

Łączna liczba warstw: 30.

23 lipca 2026 – dodanie lokalizacji w przeglądarce

• dodanie funkcji lokalizacji – po kliknięciu (i zgodzie przeglądarki) mapa pokazuje, gdzie aktualnie się znajdujesz. UWAGA: pozycja nie odświeża się automatycznie (mapa ,,nie podąża’’ za urządzeniem, na którym jest otwarta),
• nowe warstwy: sieć stacji Meteo.Mieroszów oraz mapa podkładowa (bazowa) Mapy.com,
• zmiana sposobu działania podkładu mapy (Carto / Mapy.com) – można mieć włączony tylko jeden podkład naraz (albo żaden), żeby nie dublować wczytywanych kafelków,
• panel warstw nie rozwija się sam przy starcie – jest bardziej uporządkowany i przejrzysty,
• dla niektórych warstw usunięto zbędny suwak przezroczystości,
• poprawiony przewodnik po mapie – dymki z podpowiedziami prawidłowo wskazują opisywany element interfejsu,
• drobne zmiany nazw niektórych kategorii.

Łączna liczba warstw: 26.

22 lipca 2026 – mapa koron drzew i zdjęcia w podczerwieni

• mapa koron drzew – wersja ,,lokalna’’, wzorowana na Krajowej Mapie Koron Drzew. Pokazuje wszystkie drzewa o wysokości co najmniej 4 m (stan na październik 2021 r.), pokolorowane wg wysokości. Kliknięcie w koronę pokazuje jej wysokość, podobnie jak przy warstwie Szczyty górskie,
• ortofotomapa w podczerwieni (CIR) – zamiast światła niebieskiego zarejestrowana została bliska podczerwień (promieniowanie cieplne), dzięki czemu roślinność wyraźnie odróżnia się od reszty krajobrazu – łatwiej ocenić kondycję lasu i skład gatunkowy.

Łączna liczba warstw: 24.

20 lipca 2026 – zagrożenie powodziowe, NMPT i porządki na liście warstw

• nowa warstwa Zagrożenie powodziowe pokazująca obszary, na których wystąpienie powodzi na Ścinawce i jej dopływach jest prawdopodobne,
• Numeryczny Model Pokrycia Terenu (NMPT) – obok dotychczasowego NMT (,,gołej’’ powierzchni ziemi) doszła warstwa pokazująca teren razem z tym, co na nim stoi i rośnie (budynki, drzewa, drogi, mosty). Dostępna w dwóch wariantach: zwykłym i znormalizowanym (kolorami pokazuje wysokość obiektów nad terenem),
• porządki na liście warstw: lista (już 22 warstwy) została pogrupowana tematycznie w rozwijane kategorie: Podkład, Granice i nazwy, Mapy historyczne, Rzeźba i pokrycie terenu, Zdjęcia lotnicze, Turystyka, Hydrografia.

Łączna liczba warstw: 22.

17 lipca 2026 – dwie nowe mapy historyczne

• plan obozu warownego (1778/79) – okolice Kowalowej i szerszy obszar od Unisławia po Mieroszów, z zaznaczonym Sokołowskiem i Bednarskim Jarem. Mapa niedoskonała, ale dobrze pokazuje, jak wyglądała 250 lat temu sieć drogowa i przebieg Ścinawki,
• plan rozwoju Mieroszowa (1926) – pokazuje obszary o różnym przeznaczeniu funkcjonalnym, w tym ówczesne zakłady produkcyjne,
• do części map dodano legendę, widoczną pod symbolem L obok nazwy warstwy.

Łączna liczba warstw: 19.

15 lipca 2026 – start projektu (wersja 1.0)

Pierwsza publiczna wersja mapy, złożonej z 17 warstw, które można dowolnie włączać, wyłączać i nakładać na siebie ze zmienną przezroczystością.

Lista warstw (niepełna):

• autorski, bardzo dokładny Numeryczny Model Terenu (NMT),
• Hipsometria w dwóch wariantach kolorystycznych (klasycznym ,,atlasowym’’ i ,,marsjańskim’’),
• Warstwice (poziomice) i sieć wodna (rzeki, potoki, strumienie, wododziały),
• Granice gminy i poszczególnych miejscowości,
• urzędowe Nazwy geograficzne (Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych),
• Szczyty górskie z dokładnymi wysokościami po kliknięciu (często innymi niż na popularnych mapach czy tabliczkach szczytowych),
• Szlaki turystyczne (PTTK i lokalne) – kliknięcie pokazuje nazwę i kolor szlaku,
• Ortofotomapy w standardowej i wysokiej rozdzielczości,
• warstwy historyczne: archiwalne polskie mapy topograficzne (lata 70–90 XX w.), niemieckie Messtischblatty z lat 20. i 30. XX w., czeskie zdjęcia lotnicze z lat 50. XX w. oraz plan dzisiejszego Sokołowska (wtedy Görbersdorf) z 1887 r.,
• przewodnik po interfejsie, uruchamiany automatycznie przy pierwszej wizycie (i ponownie – przyciskiem ,,?’’).

Masz pytanie albo pomysł na kolejną warstwę? Coś nie działa albo może działać lepiej? Napisz do autora mapy (tomasz@kowalowa.eu).